Dziś szybkie i lekko krytyczne podsumowanie programu profilaktycznego Ministerstwa Zdrowia: „Profilaktyka 40 plus”. Czy ten program jest warty poświęcenia mu czasu? O tym kilka słów.
Wiele pisałem na blogu o badaniach przesiewowych i profilaktycznych. O tych badaniach decydują politycy, wskazując które należy wykonywać w danej populacji. I znajdując na ich prowadzenie środki finansowe. Z pierwszymi dniami lipca 2021 ruszył nowy program Ministerstwa Zdrowia dotyczący panelu badań laboratoryjnych, które można wykonać uzyskując skierowanie na IKP (pacjent.gov.pl).
Program jest przeznaczony dla wszystkich osób dorosłych powyżej 40. roku życia, a czas jego realizacji został wydłużony do końca grudnia 2023 roku.
Jakie badania można wykonać?
- morfologia krwi obwodowej z wzorem odsetkowym i płytkami krwi;
- stężenie cholesterolu całkowitego albo kontrolny profil lipidowy;
- stężenie glukozy we krwi;
- ocena funkcji wątroby (AIAT, AspAT, GGTP – enzymy wątrobowe);
- krew utajona w kale;
- poziom kwasu moczowego we krwi;
- badanie ogólne moczu;
- PSA (dla mężczyzn);
- poziom kreatyniny we krwi.
Profilaktyka 40 plus: ważne uwagi
Od razu napiszę, że nie jestem wielkim fanem tego programu – nie zwiększa on moim zdaniem dostępu do badań. Wszystkie te badania to badania z koszyka lekarza rodzinnego. I tak można je, stosownie do wskazań medycznych, wykonać w placówkach POZ.
Na dodatek, bez lekarza trudno je samemu zinterpretować. Takie interpretacje zresztą odradzam stanowczo – wynik warto omówić. Najlepiej zrobić to z lekarzem prowadzącym, który nas zna, prowadzi nasze leczenie i ma wgląd w historię wyników badań.
Niezwykle cieszę się z badania na obecność krwi utajonej w kale. Zachęcam Was do wykonania tego badania, mimo jego większej uciążliwości (konieczność pobrania kału).
Jak dobrze pobrać kał do badania na krew utajoną?
- Zalecam pobieranie z trzech kolejnych dni i każdorazowo przechowywanie pobranego materiału w lodówce (temp 4-8 st. C). Następnie, taki materiał można dostarczyć do punktu pobrań.
Wśród kwestii, których moim zdaniem zabrakło w programie, znajdują się między innymi:
- wolne PSA (fPSA) – wykonanie go wspólnie z PSA powoduje, że lekarz może wyliczyć wskaźnik ryzyka nowotworowego. Warto dopłacić przy pobraniu za to badanie;
- zwiększenia częstotliwości badań cytologicznych! Takie badania powinny być wykonywane co rok;
- poszerzenia dostępu do badań mammograficznych i USG piersi o kolejne grupy wiekowe.
Polecam zapoznać się z następującymi artykułami:
Brak komentarzy